Wspólnie dla przyrody i edukacji – projekt utworzenia użytku ekologicznego „Welonowe Torfowisko”

29 czerwca 2026 roku Rada Miejska w Dobiegniewie podjęła uchwałę o ustanowieniu użytku ekologicznego „Welonowe Torfowisko”.

Za nami wyjątkowy projekt, który połączył samorząd, środowisko naukowe, Lasy Państwowe, organizacje pozarządowe, szkołę oraz lokalną społeczność wokół wspólnego celu – ochrony cennego przyrodniczo obszaru poprzez przygotowanie i złożenie wniosku o ustanowienie użytku ekologicznego „Welonowe Torfowisko”.

Projekt został zainicjowany i był koordynowany przez Annę Ruszczak przy wsparciu Prezesa Stowarzyszenia Miłośników Przyrody „Jarząbek” Przemysława Staszaka.

Już na etapie powstawania koncepcji spotkaliśmy się z otwartością Burmistrza Dobiegniewa, który z uznaniem odniósł się do naszej inicjatywy. To właśnie podczas pierwszych rozmów wskazany został teren o szczególnych walorach przyrodniczych, który mógł zostać objęty ochroną. Burmistrz zainicjował również spotkanie z Nadleśnictwem Głusko, rozpoczynając tym samym współpracę, której efektem było podpisanie porozumienia o współpracy pomiędzy Stowarzyszeniem Miłośników Przyrody „Jarząbek” a Nadleśnictwem Głusko.

Do realizacji projektu przystąpili partnerzy reprezentujący różne środowiska i specjalizacje:

• Stowarzyszenie Miłośników Przyrody „Jarząbek”,
• Nadleśnictwo Głusko – Nadleśniczy Tomasz Świdkiewicz, Zastępca Nadleśniczego Henryk Ostrowski oraz Leśniczy Leśnictwa Wołogoszcz Marek Kowalczyk,
• Fundacja proNatura z Trzcinicy Wołowskiej – Prezes Krzysztof Konieczny,
• Uniwersytet Zielonogórski – prof. dr hab. Leszek Jerzak,
• Gminny Zespół Szkół w Dobiegniewie wraz z opiekunem projektu Jolantą Kadler.

Od początku zakładaliśmy, że projekt będzie miał przede wszystkim charakter edukacyjny. Celem nie było jedynie przygotowanie dokumentacji i złożenie wniosku, ale przede wszystkim stworzenie młodzieży możliwości zdobywania wiedzy poprzez praktyczne działanie.

Uczniowie uczestniczyli w licznych zajęciach terenowych, poznawali ekosystemy torfowisk i terenów podmokłych, uczyli się rozpoznawania gatunków roślin i zwierząt, analizowali przepisy dotyczące ochrony przyrody oraz poznawali procedurę tworzenia jednej z form ochrony przyrody, jaką jest użytek ekologiczny. Wspólnie z ekspertami opracowywali dokumentację, przygotowywali pisma i wnioski kierowane do właściwych instytucji, a następnie uczestniczyli w posiedzeniach Komisji Rady Miejskiej, podczas których prezentowali efekty swojej pracy i uzasadniali potrzebę objęcia tego miejsca ochroną.

Projekt stał się doskonałym przykładem edukacji obywatelskiej i ekologicznej prowadzonej poprzez praktyczne doświadczenie. Pokazał młodym ludziom, że mogą aktywnie uczestniczyć w życiu publicznym, współpracować z instytucjami i mieć realny wpływ na ochronę swojego lokalnego środowiska.

Szczególne podziękowania kierujemy do wszystkich partnerów projektu za profesjonalizm, życzliwość oraz gotowość do dzielenia się wiedzą i doświadczeniem. Dziękujemy również Burmistrzowi Dobiegniewa oraz Radnym Rady Miejskiej w Dobiegniewie, którzy pozytywnie zaopiniowali projekt uchwały dotyczącej ustanowienia użytku ekologicznego. Ich decyzja jest wyrazem odpowiedzialnego podejścia do ochrony przyrody i zachowania bioróżnorodności oraz dowodem, że samorząd może skutecznie wspierać inicjatywy służące przyszłym pokoleniom.

Użytki ekologiczne stanowią jedną z ustawowych form ochrony przyrody, służącą zachowaniu cennych fragmentów ekosystemów, takich jak torfowiska, bagna czy naturalne zbiorniki wodne, które odgrywają kluczową rolę w ochronie bioróżnorodności i retencji wody. W dobie postępujących zmian klimatu oraz nasilającej się suszy hydrologicznej ochrona takich obszarów nabiera szczególnego znaczenia.

Projekt „Welonowe Torfowisko” pokazał, że dzięki współpracy samorządu, nauki, Lasów Państwowych, organizacji społecznych, nauczycieli i młodzieży możliwe jest osiągnięcie trwałych efektów służących zarówno ochronie przyrody, jak i budowaniu świadomego społeczeństwa obywatelskiego.

Jesteśmy dumni, że jako Stowarzyszenie Miłośników Przyrody „Jarząbek” mogliśmy być inicjatorem i koordynatorem tego przedsięwzięcia oraz stworzyć przestrzeń do współpracy, której efekty pozostaną z nami na wiele lat.